เนื่องในโอกาส “วันต่อต้านยาเสพติดโลก” (26 มิถุนายน 2569) ซึ่งตรงกับช่วงเวลาการจัดอบรมพัฒนาศักยภาพนักสาธารณสุขในครั้งนี้ วันที่ 25 และ 26 มิถุนายน 2569 พอดี ทางหน่วยวิชาการ สปสส. และภาคีเครือข่ายผู้จัดงาน ได้ตระหนักถึงภัยคุกคามที่ทวีความรุนแรงขึ้น โดยร่วมกันแสดงจุดยืนและให้ข้อมูลเพื่อตอกย้ำว่า บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าคือ “ประตูสู่ยาเสพติด” (Gateway Drug) ที่เป็นสารตั้งต้นนำพาเด็กและเยาวชนก้าวเข้าสู่วงจรการใช้สิ่งเสพติดชนิดอื่นๆ ที่ร้ายแรงกว่าในอนาคต โดยวิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดพิษณุโลก ในฐานะสถาบันหลักของสภาการสาธารณสุขชุมชน โครงการจัดตั้งวิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดลำปาง และหน่วยวิชาการเครือข่ายนักสาธารณสุขจัดการปัจจัยเสี่ยงสุขภาพ (สปสส.) จัดอบรมโครงการอบรมด้านการควบคุมยาสูบในระบบออนไลน์ หัวข้อ “Change Agents ยุคดิจิทัล: การพัฒนาศักยภาพนักสาธารณสุขด้านการควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบและบุหรี่ไฟฟ้าในบริบทดิจิทัล” โดยมีผู้ประกอบวิชาชีพสาธารณสุขชุมชนสนใจลงทะเบียนขอเข้ารับการอบรมกว่า 1,500 ท่าน
อ.ดร.วศิน พิพัฒนฉัตร ผู้จัดการหน่วยวิชาการเครือข่ายนักสาธารณสุขจัดการปัจจัยเสี่ยงสุขภาพ หรือ สปสส. กล่าวว่า ปัจจุบันเทคโนโลยีสารสนเทศ เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ และนวัตกรรมต่างๆในระบบเครือข่ายสังคมออนไลน์ มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตของประชาชน ซึ่งภายใต้ขอบเขตของความเป็นวิชาชีพนักสาธารณสุขนั้นพื้นที่เป้าหมายการทำงานของเราจะเป็น “ชุมชน” ซึ่งปัจจุบันนี้ขอบเขตของความเป็นชุมชนไม่ใช่แค่เพียงชุมชนในความหมายเชิงภูมิศาสตร์เท่านั้น แต่หมายรวมถึงชุมชนในโลกเสมือน หรือ Virtual Community ด้วย อย่างเช่น การจัดตั้งกลุ่มใน Facebook, LINE หรือ application ต่างๆ ซึ่งชุมชนโลกเสมือนดังกล่าวล้วนมีประเด็นที่กระทบต่อสุขภาพต่างๆ อาทิเช่น ปัญหาสุขภาพจิต ปัญหาสุขภาพกายจากการไม่ค่อยได้เคลื่อนไหว ตลอดจนปัญหาการแยกแยะข้อมูลที่น่าเชื่อถือในสื่อสังคมออนไลน์ที่มีจำนวนมหาศาล ซึ่งปัจจุบันนี้ ประเด็นปัญหาการแพร่ระบาดของบุหรี่ไฟฟ้าก็มีการใช้พื้นที่สื่อสังคมออนไลน์เป็นแหล่งในการจำหน่ายและส่งเสริมการขายบุหรี่ไฟฟ้าซึ่งเป็นการกระทำที่ผิดกฎหมายของประเทศไทย ดังนั้น นักสาธารณสุขชุมชนในฐานะหมอที่ดูแลชุมชนจึงจำเป็นต้องมีความรู้และเท่าทันต่อเทคโนโลยีที่เปลี่ยนผ่านอย่างรวดเร็วในยุคนี้ เพื่อสามารถนำองค์ความรู้จากการอบรมของทางโครงการไปใช้ประโยชน์หรือบูรณาการกับงานประจำได้ ที่สำคัญประเด็น “ชุมชนในโลกเสมือน” เป็นประเด็นท้าทายอย่างยิ่งในการทำงานของผู้ประกอบวิชาชีพสาธารณสุขชุมชนในอนาคต อ.ดร.วศิน พิพัฒนฉัตร ผู้จัดการหน่วยวิชาการ สปสส. กล่าวสรุปในประเด็นนี้ว่า “เนื่องในวันยาเสพติดโลกปีนี้ เราต้องยอมรับว่าภัยของบุหรี่ไฟฟ้าไม่ได้หยุดอยู่แค่เรื่องสุขภาพกายหรือสุขภาพจิตในชุมชนเท่านั้น แต่ในบริบทดิจิทัล บุหรี่ไฟฟ้าคือสะพานเชื่อมที่พาเยาวชนไปสู่ยาเสพติดที่ร้ายแรงกว่า การสร้างความรู้เท่าทันให้กับนักสาธารณสุขกว่า 1,500 ท่านในโครงการนี้ จึงเป็นกลไกสำคัญในการปกป้องชุมชนทั้งในโลกจริงและโลกเสมือนให้ปลอดภัยจากยาเสพติดอย่างยั่งยืน
ดร.วศิน พิพัฒนฉัตร กล่าวทิ้งท้ายว่า การจัดอบรมนี้จะเกิดขึ้นไม่ได้เลยถ้าขาดบุคคลดังมีรายนามต่อไปนี้ ผศ.ดร.ปริญญา จิตอร่าม ผอ.วิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดพิษณุโลก ผศ.(พิเศษ) ดร.สมตระกูล ราศิริ รองเลขาธิการสภาการสาธารณสุขชุมชน ผอ.โครงการจัดตั้งวิทยาลัยการสาธารณสุขสิรินธร จังหวัดลำปาง ที่ช่วยผลักดันให้โครงการนี้ได้หน่วยคะแนนวิชาชีพอันเป็นไปเพื่อประโยชน์ของสมาชิกสภาการสาธารณสุขชุมชน คณาจารย์ที่ร่วมเป็นวิทยากร อันได้แก่ ว่าที่ร้อยตรี ผศ.ดร.อลงกรณ์ เปกาลี รองคณบดีฝ่ายการศึกษา คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ผศ.ดร.สุนารี ทะน๊ะเป็ก รองคณบดีฝ่ายบริหาร คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง ผศ.ดร.สุภา วิตาภรณ์ อาจารย์ประจำคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์ลำปาง และ อ.นิวัฒน์ วงศ์ใหญ่ อาจารย์ประจำหลักสูตรสาขาวิชาสาธารณสุขชุมชน คณะศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏร้อยเอ็ด อ.ดร.พิรุฬห์ ศิริทองคำ และ อ.ธัญวรรณ เกิดดอนทราย คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรีและที่ขาดไม่ได้ คณะอำนวยการคุณภาพจากมหาวิทยาลัยธนบุรี อ.ศรัญญา แจ้งขำและ อ.ชลิตา ชยุตรากรณ์ ในนามของหน่วยวิชาการ สปสส.ขอขอบพระคุณทุกท่านในการร่วมกันสร้างสรรค์กิจกรรมดีๆเพื่อพัฒนาวิชาชีพสาธารณสุขชุมชน
